ZMIANY STANÓW I ZAPASÓW WODY WYBRANYCH SIEDLISK LEŚNYCH WYSTĘPUJĄCYCH W ZLEWNI RZEKI NIESÓB
Mariusz Korytowski 1  
,  
Daniel Liberacki 1  
,  
 
 
Więcej
Ukryj
1
Instytut Melioracji, Kształtowania Środowiska i Geodezji, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, ul. Piątkowska 94, 60-649 Poznań
Data publikacji: 04-10-2015
 
Inż. Ekolog. 2015; 44:162–169
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
W pracy przedstawiono wyniki badań przeprowadzonych w trzech, różniących się pod względem opadów, latach hydrologicznych 2004/2005, 2008/2009 i 2009/2010 w zlewni śródleśnego oczka wodnego nr 1, usytuowanego na terenie Leśnego Zakładu Doświadczalnego Siemianice, w leśnictwie Wielisławice. Zlewnia badanego oczka wodnego nr 1, o powierzchni około 7,5 ha i lesistości 100%, usytuowana jest w zlewni Niesobu-lewobrzeżnego dopływu Prosny. W badanej zlewni przeważają siedliska świeże zajmując około 98% powierzchni. Od zachodniej strony oczka, w niewielkim stopniu występuje siedlisko lasu mieszanego wilgotnego. W pokrywie glebowej analizowanej zlewni dominują gleby bielicowo-rdzawe oraz brunatno-rdzawe a w niewielkim stopniu występują gleby murszaste. Natomiast przeważającym gatunkiem gleby jest piasek słabogliniasty. Przeprowadzone badania wykazały, że w suchym roku hydrologicznym 2004/2005 wystąpiły ubytki zapasów wody we wszystkich analizowanych siedliskach i osiągały one wartości od 4 mm (BMśw) do 18 mm (LMw). Natomiast w dwóch następnych analizowanych latach stwierdzono w omawianych siedliskach przyrosty zapasów wody. Największe, wahające się od 63 mm (BMśw) do 82 mm (LMw), wystąpiły w mokrym pod względem opadów roku hydrologicznym 2009/2010. Badania wykazały również, że zmiany zapasów wody w glebach analizowanych siedlisk leśnych, w półroczach zimowych i letnich omawianych lat były silnie powiązane ze zmianami stanów wód gruntowych w tych siedliskach. Współczynnik korelacji obliczony dla tych wielkości wyniósł 0,95 i zależność ta była istotna na poziomie α = 0,01.
 
REFERENCJE (16)
1.
Byczkowski A. 1996. Hydrologia. Wydawnictwo SGGW Warszawa, tom 1, ss. 375.
 
2.
Fiedler M. 2011. Zmienność retencji wody w mikrozlewni rolniczej na Pojezierzu Gnieźnieńskim. Nauka, Przyroda, Technologie, 5 (6), 1–8.
 
3.
Fiedler M., Szafrański Cz., Bykowski J. 2002. Zasoby wodne mikrozlewni rolniczej z występującymi oczkami wodnymi. Roczniki AR w Poznaniu, CCCXLII, Mel. i Inż. Środ. 23, 73–81.
 
4.
Kala R. 2002. Statystyka dla przyrodników. Wydawnictwo Akademii Rolniczej, Poznań, ss. 231.
 
5.
Kanclerz J., Murat-Błażejewska S., Sojka M. 2007. Zmienność retencji gruntowej w zlewni jeziorno-rzecznejActa Sci. Pol., Formatio Circumiectus, 6(4), 17–24.
 
6.
Kostrzewa S., Pływaczyk A., Nowacki J. 1994. Stosunki wodne użytków rolnych w okresie suszy 1992 na Dolnym Śląsku. Roczniki Nauk Rolniczych Serie F-83, 3/4, 7–18.
 
7.
Kraska M., Kaniecki A. 1995. Mała retencja wodna w Wielkopolsce i jej uwarunkowania przyrodnicze. Ekologiczne Aspekty Melioracji Wodnych, Wydawnictwo Instytutu Ochrony Przyrody PAN w Krakowie, 123–139.
 
8.
Liberacki D. 2011. Dynamika zmian stanów wód gruntowych i uwilgotnienia gleb siedlisk leśnych w zlewni Cieku Hutka. Annual Set The Environment Protection (Rocznik Ochrona Środowiska), 13, 1927–1942.
 
9.
Olszewska B. 2008. Zapasy wody w madach średnich okresie IV-IX 2006r. w dolinie Odry, w rejonie Brzegu Dolnego. Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, 528, 97–104.
 
10.
Operat glebowo-siedliskowy i fitosocjologiczny LZD Siemianice. Zakład Usług Ekologicznych i Urządzeniowo Leśnych, Poznań, 1999.
 
11.
Orzepowski W., Pęczkowski G., Pływaczyk A., Kowalczyk T. 2008. Kształtowanie się zapasów wilgoci w profilach czarnych ziem na użytkach rolnych. Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, 528, 115–122.
 
12.
Pierzgalski E. 2008. Relacje między lasem a wodą – przegląd problemów. Studia i materiały Centrum Edukacji Przyrodniczo-Leśnej, 10 (2), 13–23.
 
13.
Przybyła Cz., Bykowski J., Mrozik K., Napierała M. 2013. Dynamika zmian stanów wód gruntowych i zapasów wody w glebach polderu Zagórów w zasięgu oddziaływania budowli hydrotechnicznych. Annual Set The Environment Protection (Rocznik Ochrona Środowiska), 15, 793–806.
 
14.
Sielska I., Kozaczyk P., Bykowski J., Przybyła Cz. 2007. Wpływ wód gruntowych na uwilgotnienie gleb w zlewni Kościańskiego Kanału Obry. Zesz. Prob.. Post. Nauk Rol., 519, 281–288.
 
15.
Stasik R., Szafrański Cz., Korytowski M. 2007.Zmienność przepływów w ciekach małych zlewni nizinnych o zróżnicowanym zasilaniu i stopniu lesistości na tle warunków meteorologicznych. Formatio Circumiectus Acta Sci. Pol. 6(1).
 
16.
Tyszka J. 1997. Retencja wodna w lasach. Biblioteczka leśniczego. Wyd. Świat, Warszawa, 87.