OCENA ZMIAN ZAWARTOŚCI ZWIĄZKÓW BIOGENNYCH W WODACH RZEKI NER
Joanna Jaskuła 1  
,  
Mariusz Sojka 1  
,  
 
 
Więcej
Ukryj
1
Instytut Melioracji, Kształtowania Środowiska i Geodezji, Wydział Melioracji i Inżynierii Środowiska, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, ul. Piątkowska 94, 60-649 Poznań
2
Katedra Inżynierii Wodnej i Sanitarnej, Wydział Melioracji i Inżynierii Środowiska, Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu, ul. Piątkowska 94, 60-649 Poznań
Data publikacji: 01-02-2016
 
Inż. Ekolog. 2016; 46:31–37
SŁOWA KLUCZOWE
STRESZCZENIE ARTYKUŁU
Zawartości związków azotu i fosforu decydują często o ostatecznym wyniku klasyfikacji stanu fizykochemicznego wód w zlewniach rzek nizinnych położonych w krajobrazie rolniczym. W pracy dokonano oceny zmian zawartości substancji biogennych w wodach rzeki Ner w latach 2000–2006. W pierwszym etapie pracy wyznaczono stężenia charakterystyczne związków azotu i fosforu, a następnie określono czasową i sezonową zmienność ich zawartości. Analizę dynamiki zawartości związków biogennych w wodach przeprowadzono w odniesieniu do warunków hydrometeorologicznych, prowadzonej gospodarki wodno-ściekowej oraz użytkowania terenu. Uzyskane wyniki wykazują, że zawartość fosforanów w wodach rzeki Ner cechowała się wyraźną sezonowością. Najwyższe stężenia występowały latem i jesienią, a najniższe w miesiącach wiosennych. Stwierdzono, że w latach 2000–2006 istniała istotna zależność pomiędzy fosforanami a temperaturą wody oraz warunkami hydrologicznymi. Przeprowadzone analizy wykazały, że stężenia azotu azotanowego charakteryzowały się dodatnim trendem, natomiast fosforanów i fosforu ogólnego trendem ujemnym.
 
REFERENCJE (20)
1.
Buck O., Niyogi D.K., Townsend C.R. 2004. Scale-dependence of land use effects on water quality of streams in agricultural catchments. Environmental Pollution, 130, 287–299.
 
2.
Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady Europy 2000/60/EC z dnia 23 października 2000 roku, ustalająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej.
 
3.
Dyrektywa Rady 91/676/EWG z dnia 12 grudnia 1991 r. dotyczącą ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego (Dz.U.UE L z dnia 31 grudnia 1991 r.).
 
4.
Hejduk L., Banasik K. 2008. Zmienność stężenia fosforu w górnej części zlewni rzeki Zagożdżonki. Przegląd Naukowy Inżynieria i Kształtowanie Środowiska, 4(42), 57–64.
 
5.
Ilnicki P., Banaszkiewicz H., Bukowski Ł. 2003. Źrodła, stężenie i ładunki azotu i fosforu w wodach rzeki Ner w latach hydrologicznych 1992–1997. Acta Sci. Pol., Form. Circ., 2 (1), 23–34.
 
6.
Kiryluk A., Rauba M. 2011. Wpływ rolnictwa na stężenie fosforu ogólnego w wodach powierzchniowych zlewni rzeki Śliny. Inżynieria Ekologiczna, 26, 122–132.
 
7.
Kodeks Dobrej Praktyki Rolniczej 2002. Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Ministerstwo Środowiska, Warszawa.
 
8.
Kondracki J. 2002. Geografia regionalna Polski. PWN.
 
9.
Kupiec J., Zbierska J. 2010. Nadwyżki fosforu w wybranych gospodarstwach rolnych zlokalizowanych na obszarach narażonych na zanieczyszczenia azotanami. Woda-Środowisko-Obszary Wiejske, 10, 59–71.
 
10.
Marcinkowski T. 2014. Produkcja rolnicza a jakość wód na obszarach polderowych Żuław Elbląskich. Woda-Środowisko-Obszary Wiejskie 14, 1(45), 41–52.
 
11.
Mosiej J., Komorowski H., Karczmarczyk A., Suska A. 2007. Wpływ zanieczyszczeń odprowadzanych z aglomeracji łódzkiej na jakość wody w rzekach Ner i Warta. Acta Sci. Pol., Form. Circ., 6(2), 19–30.
 
12.
Raport dla obszaru dorzecza Odry z realizacji art. 5 i 6, zał. II, III, IV Ramowej Dyrektywy Wodnej 2000/60/WE. Ministerstwo Środowiska, Warszawa.
 
13.
Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 22 października 2014 r. w sprawie sposobu klasyfikacji stanu jednolitych części wód powierzchniowych oraz środowiskowych norm jakości dla substancji priorytetowych.
 
14.
Sapek A. 2010. Rolnictwo polskie a ochrona jakości wody, zwłaszcza wody Bałtyku. Woda-Śro-dowisko-Obszary Wiejskie. 10, 1(29), 175–200.
 
15.
Shrestha S., Kazama F. 2007. Assessment of surface water quality using multivariate statistical techniques: A case study of the Fuji river basin, Japan. Environmental Modelling & Software, 22(4), 464–475.
 
16.
Sojka M. 2009. Ocena ładunków związków biogennych wymywanych ze zlewni cieku Dębina. Środkowo-Pomorskie Towarzystwo Naukowe Ochrony Środowiska, 11, 1225–1234.
 
17.
Sojka M., Murat-Błażejewska S., Kanclerz J. 2007. Ocena metod obliczania ładunków zanieczyszczeń wymywanych ze zlewni. Acta Sci. Pol., Form. Circ., 6 (1), 3–13.
 
18.
Sojka M., Murat-Błażejewska S., Kanclerz J. 2008. Wymywanie związków azotu i fosforu ze zlewni rolniczej w zróżnicowanych okresach hydrometeorologicznych. Zeszyty Problemowe Postępów Nauk Rolniczych, 526, 443–450.
 
19.
Wiatkowski M., Rosik-Dulewska Cz., Gruss Ł. 2012. Profil zmian wskaźników jakości wody w rzece Stobrawie. Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich, 4(3), 21–35.
 
20.
Wiatkowski M., Wiatkowska B. 2006. Ochrona jakości zasobów wodnych w aspekcie programów rolno-środowiskowych. Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich, 3(4), 179–288.